Op 4 juni kwamen professionals samen bij de Novalishoeve voor een nieuwe editie van Café Kern Gezond. Een bijeenkomst met een duidelijke boodschap: de opgave rondom zorg, gezondheid en leefbaarheid op Texel is niet iets voor later. Die speelt nu.
De zorg op Texel staat onder druk. Door vergrijzing, een stijgende zorgvraag, krapte op de arbeidsmarkt en het feit dat steeds meer mensen langer thuis blijven wonen, ontstaat een groeiende kloof tussen wat nodig is en wat professioneel georganiseerd kan worden. Tegelijkertijd werd tijdens het café ook zichtbaar hoeveel kracht er al op het eiland aanwezig is.
Tijdens de bijeenkomst stonden de ontwikkelingen rond het gezondheidscentrum, ZorgToekomst Texel, de Regio Deal Noord-Holland Noord en het Integraal Zorgakkoord centraal. Maar minstens zo belangrijk was het gesprek over de vraag wat dit concreet vraagt van professionals, organisaties én inwoners. Want de oplossing ligt niet alleen in meer formele zorg. De beweging moet breder zijn.
Een belangrijk onderdeel van het café was de rol van Texel Samen Beter. TSB is in 2014 opgericht door Texelse inwoners uit bezorgdheid over de gezondheidszorg op het eiland en telt inmiddels 337 leden. De vereniging zet zich in voor goede, toegankelijke en passende zorg op Texel, met bijzondere aandacht voor de positie van Texelaars zelf. Daarbij kijkt TSB niet alleen naar professionele zorg, maar juist ook naar wat inwoners, buurten, mantelzorgers, vrijwilligers en organisaties samen kunnen betekenen.
Dat is hard nodig. Op het eiland bestaan al veel waardevolle initiatieven die bijdragen aan sociale cohesie en onderlinge ondersteuning, diverse activiteiten rond ontmoeting en welzijn, mantelzorgondersteuning en de Texelgids. Toch blijft het voor veel inwoners lastig om hulp te vragen. Tegelijkertijd geven professionals aan dat zij steeds vaker vastlopen: niet omdat er niets is, maar omdat ondersteuning versnipperd is, niet altijd vindbaar is of te laat wordt ingezet.
Daarom werd tijdens het café gesproken over het versterken van informele zorg en het organiseren van burenhulp via voorzorgcirkels. Het idee daarachter is eenvoudig én krachtig: inwoners brengen samen in kaart wat zij voor elkaar kunnen betekenen, nog voordat er sprake is van een crisissituatie. Wie kan helpen met vervoer? Wie kan af en toe boodschappen doen? Wie kan signaleren als het niet goed gaat? En hoe zorgen we ervoor dat mantelzorgers niet overvraagd raken?
De kern van het gesprek: we moeten opnieuw leren kijken naar de structuur om mensen heen. Niet te groot, niet te ingewikkeld, maar dichtbij. Op loop- of fietsafstand. Met verbinding tussen vrijwilligers, mantelzorgers, professionele zorg en bestaande initiatieven. Gezonde, vitale ouderen kunnen daarbij een belangrijke rol spelen voor zorgbehoeftige ouderen, terwijl professionals beschikbaar blijven voor de mensen die hen het hardst nodig hebben.
De bijeenkomst maakte ook duidelijk dat er geen kant-en-klaar antwoord is. Wel ontstond er een gedeeld besef: als we wachten tot de zorgvraag verder toeneemt, zijn we te laat. Juist nu is het moment om sociale cohesie te stimuleren, initiatieven beter met elkaar te verbinden en inwoners actief te betrekken bij de beweging naar meer gezondheid.
De oproep aan professionals en organisaties is daarom helder: kijk verder dan je eigen domein. Leg verbindingen. Verwijs niet alleen naar formele zorg, maar ook naar informele netwerken. Maak gebruik van de Texelgids. Breng initiatieven bij elkaar. Deel goede voorbeelden. En help mee om burenhulp en voorzorgcirkels op Texel concreet vorm te geven.
Want de toekomst van zorg op Texel wordt niet alleen bepaald door gebouwen, regelingen of professionals. Die wordt ook bepaald door de kracht van de gemeenschap.
Alleen samen houden we Texel vitaal, leefbaar en zorgzaam.
Samen maken we Texel kerngezond.
