Jij voelt je misschien kerngezond. Geen pijn, geen klachten, niets aan de hand. En toch kan er ongemerkt iets groeien dat later grote gevolgen heeft. Darmkanker ontstaat vaak stilletjes, zonder waarschuwingssignalen. Juist daarom krijgt u die uitnodiging op de mat. De vraag is niet of het onderzoek zinvol is, maar wat het u kan opleveren: zekerheid, preventie en in sommige gevallen zelfs het voorkomen van kanker. Waarom die ene kleine test thuis letterlijk van levensbelang kan zijn, lees je hier.
Een stille ziekte vraagt om een slimme check
Darmkanker behoort tot de meest voorkomende vormen van kanker in Nederland. Het verraderlijke is dat de ziekte zich vaak ontwikkelt zonder duidelijke klachten. Veel mensen voelen zich gezond, terwijl er in de darm al veranderingen plaatsvinden. Het bevolkingsonderzoek speelt hierop in: het spoort darmkanker én de voorstadia ervan op, vaak nog voordat u iets merkt.
Geen klachten betekent niet: geen risico
In een vroeg stadium geeft darmkanker meestal geen signalen. Juist daarom is wachten op klachten geen veilige strategie. Het bevolkingsonderzoek, bedoeld voor mensen van 55 tot en met 75 jaar, kan verborgen afwijkingen aan het licht brengen. De ontlastingstest (poeptest) onderzoekt of er kleine, onzichtbare sporen van bloed in de ontlasting zitten. Dat kan wijzen op poliepen of beginnende darmkanker.
Voorstadia opsporen
Veel gevallen van darmkanker ontstaan uit poliepen: goedaardige gezwellen die langzaam kunnen uitgroeien tot kanker. Wanneer de ontlastingstest afwijkend is, volgt een coloscopie (kijkonderzoek). Tijdens dit onderzoek kan de arts poliepen direct verwijderen. Daarmee wordt niet alleen vroeg opgespoord, maar in veel gevallen daadwerkelijk voorkomen dat darmkanker ontstaat.
Wat gebeurt er na die uitnodiging?
-
Automatische uitnodiging: Iedereen tussen 55 en 75 jaar ontvangt elke twee jaar een uitnodiging voor het bevolkingsonderzoek.
-
Thuis de test doen: U neemt thuis met een staafje een klein beetje ontlasting af en stuurt het buisje per post naar het laboratorium.
-
Onderzoek in het lab: Het laboratorium onderzoekt de ontlasting op bloed of andere afwijkende eiwitten.
-
Zo nodig vervolgonderzoek: Wordt er iets gevonden, dan volgt een verwijzing voor een coloscopie. Daarbij kan de arts direct ingrijpen als dat nodig is.
Spannend? Vaak minder dan verwacht
De ontlastingstest vraagt geen dieet of medische voorbereiding, alleen zorgvuldigheid. Een coloscopie vereist wel een grondige darmreiniging vooraf, met duidelijke instructies die u thuis opvolgt. Veel deelnemers geven achteraf aan dat het onderzoek beter meeviel dan verwacht en vooral rust gaf.
Hoe eerder ontdekt, hoe groter de kans
Deelname aan het bevolkingsonderzoek kan op termijn veel sterfgevallen door darmkanker voorkomen. Vroege opsporing vergroot de kans op een succesvolle behandeling aanzienlijk en verkleint de impact op het dagelijks leven.
Klachten? Wacht niet af
Bent u jonger dan 55 jaar en heeft u klachten zoals bloed bij de ontlasting, een veranderd ontlastingspatroon of onverklaarbaar gewichtsverlies? Neem dan altijd contact op met uw huisarts. In dat geval is het bevolkingsonderzoek niet de juiste eerste stap.
Meedoen kost weinig moeite, maar kan grote gevolgen voorkomen. Die ene kleine test kan het verschil maken tussen afwachten en vooruitkijken.
Meer info: kijk op www.thuisarts.nl
