Veel vrouwen en meiden lopen ongemerkt rond met een tekort aan ijzer. Dat hoeft niet zo te zijn. Met tijdige aandacht voor voeding, signalen van het lichaam en laagdrempelig overleg met de huisarts is ijzertekort vaak goed te voorkómen.
Waarom aandacht voor ijzer belangrijk is
IJzer is onmisbaar voor het lichaam. Het zorgt ervoor dat zuurstof via het bloed wordt vervoerd. Wanneer de ijzervoorraad te laag wordt, kan het lichaam minder goed functioneren. Klachten ontstaan vaak geleidelijk en worden daardoor niet altijd direct herkend.
Vrouwen hebben extra risico op een tekort, onder andere door:
-
menstruatie;
-
zwangerschap of borstvoeding;
-
een verhoogde behoefte tijdens groei (bij tienermeiden);
-
een vegetarisch of veganistisch voedingspatroon zonder voldoende ijzerbronnen.
Vroege signalen herkennen
Preventie begint bij herkenning. Let vooral op klachten die langer aanhouden, zoals:
-
aanhoudende vermoeidheid of weinig energie;
-
concentratieproblemen of duizeligheid;
-
sneller buiten adem zijn;
-
bleke huid;
-
haaruitval of dunner wordend haar;
-
rusteloze benen.
Deze signalen betekenen niet automatisch dat er sprake is van ijzertekort, maar ze zijn wel een reden om alert te zijn.
Wat kun je zelf doen om ijzertekort te voorkomen?
1. Zorg voor ijzerrijke voeding
Goede bronnen van ijzer zijn onder andere:
-
mager rood vlees;
-
peulvruchten (linzen, kikkererwten, bonen);
-
volkorenproducten;
-
noten en zaden;
-
groene bladgroenten;
-
tofu en tempeh.
Tip: combineer ijzerrijke voeding met producten die rijk zijn aan vitamine C (zoals fruit of paprika). Dit verbetert de opname van ijzer.
2. Wees bewust bij risicoperiodes
In levensfasen zoals de puberteit, zwangerschap of bij hevige menstruatie is de ijzerbehoefte hoger. Extra aandacht voor voeding of overleg met de huisarts is dan verstandig.
3. Ga niet zomaar supplementen slikken
IJzersupplementen zijn niet altijd nodig en kunnen bij verkeerd gebruik klachten geven. Gebruik supplementen alleen na overleg met een arts of op basis van bloedonderzoek.
4. Bespreek twijfels tijdig met de huisarts
Bij aanhoudende klachten kan een eenvoudig bloedonderzoek inzicht geven in de ijzerstatus. Vroege signalering voorkomt dat een tekort verergert.
Goede informatie helpt
Betrouwbare voedingsadviezen en uitleg over ijzertekort zijn te vinden bij onder andere Amsterdam UMC. Goede informatie helpt om klachten te voorkomen en op tijd actie te ondernemen.
Tot slot
Door alert te zijn op signalen, gezond te eten en tijdig advies te vragen, kunnen veel klachten worden voorkomen.
